{"id":351,"date":"2018-09-14T11:56:08","date_gmt":"2018-09-14T11:56:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/?p=351"},"modified":"2020-01-31T17:48:25","modified_gmt":"2020-01-31T14:48:25","slug":"turkiyede-down-sendromu-nasil-karsilaniyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/makale\/turkiyede-down-sendromu-nasil-karsilaniyor\/","title":{"rendered":"T\u00fcrkiye\u2019de Down Sendromu Nas\u0131l Kar\u015f\u0131lan\u0131yor?"},"content":{"rendered":"<p>\u00dclkemizde her<em> 700 do\u011fumdan bir tanesi<\/em> down sendromu olarak ger\u00e7ekle\u015fiyor. Son zamanlarda T\u00fcrkiye\u2019de down sendromu olumlu kar\u015f\u0131lan\u0131yor diyebiliriz. Sendrom ile ilgili eskiden bu kadar fark\u0131ndal\u0131k yoktu ve aileler, bebeklerinin sahip oldu\u011fu bu farkl\u0131l\u0131ktan dolay\u0131, olduk\u00e7a \u00fcz\u00fcl\u00fcyorlard\u0131.<\/p>\n<p>Ancak g\u00fcn\u00fcm\u00fczde d\u00fcnya genelinde oldu\u011fu gibi, \u00fclkemizde de fark\u0131ndal\u0131k artt\u0131 ve bu konuda faaliyet g\u00f6steren dernekler \u00e7o\u011fald\u0131.<\/p>\n<p>Farkl\u0131 bir ya\u015fam bi\u00e7imine sahip olan down sendromlulara y\u00f6nelik olarak uygulanan programlar ve aktiviteler, hi\u00e7 olmad\u0131\u011f\u0131 kadar \u00e7o\u011fald\u0131. Bu durum sendroma sahip olanlar\u0131n ya\u015fam kalitesini y\u00fckseltti. Daha \u00f6nceleri, s\u00fcrekli olarak psikolojik ve fizyolojik sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 ile u\u011fra\u015fmak zorunda kalan sendromlular, art\u0131k daha iyi durumdalar.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de down sendromu ad\u0131na yap\u0131lan en \u00f6nemli \u00e7al\u0131\u015fmalardan bir tanesi,<strong> UpSendrom <\/strong>giri\u015fimidir. <strong>Burak Acerakis <\/strong>ad\u0131nda bir ki\u015finin ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 bu \u00e7al\u0131\u015fma, g\u00f6n\u00fcll\u00fcl\u00fck esas\u0131na dayan\u0131yor. Sendroma sahip olan ki\u015filer ile terapistleri bir araya getirmeyi ama\u00e7l\u0131yor.<\/p>\n<p>Fizyoterapist, ergoterapist ve konu\u015fma terapistleri bu kapsamda yer al\u0131yor. Ayr\u0131ca projeye bir\u00e7ok \u00fcnl\u00fc sanat\u00e7\u0131 da destek veriyor. E\u011fer bu konuda bilgi almak ve \u00e7al\u0131\u015fmadan yararlanmak isterseniz, <em>upsendrom@gmail.com<\/em> adresine e-posta g\u00f6ndererek ileti\u015fime ge\u00e7ebilirsiniz.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019nin her yerinden bu ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131lamak ad\u0131na, terapistlerin sendroma sahip olanlar\u0131n oldu\u011fu b\u00f6lgeye gitmeleri gerekiyor. Bu sorun da sponsorluk sistemi ile \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f. Terapistlerin; yol, yemek ve bar\u0131nma gibi ihtiya\u00e7lar\u0131, sponsorlar sayesinde kar\u015f\u0131lan\u0131yor.<\/p>\n<p>Bunun yan\u0131 s\u0131ra down sendromu derne\u011fi, fark\u0131ndal\u0131k yaratmak ad\u0131na bir\u00e7ok etkinlik d\u00fczenliyor. Hatta sendroma sahip olanlara \u00e7al\u0131\u015fma imkan\u0131 sa\u011flayarak, onlar\u0131n toplumdaki yerini sa\u011flamla\u015ft\u0131r\u0131yor. Dernek bu hizmetlerinin yan\u0131 s\u0131ra periyodik olarak tan\u0131\u015fma toplant\u0131lar\u0131 ve piknikler d\u00fczenliyor.<\/p>\n<p><strong>Down sendromuna <\/strong>sahip olan ki\u015filere y\u00f6nelik olarak, gerek anaokulu seviyesinde, gerekse lise seviyesinde \u00f6zel e\u011fitim kurumlar\u0131 da artm\u0131\u015f durumdad\u0131r.<\/p>\n<h2><strong>Down Sendromu Gebelik Sonland\u0131rma Yap\u0131labilir Mi?<\/strong><\/h2>\n<p><em>\u00dclkemizde k\u00fcrtaj sorunu hala tart\u0131\u015f\u0131lmaya devam ediyor. <\/em>Ahlaki ve toplumsal olarak bir\u00e7ok ki\u015fi bu uygulamaya kar\u015f\u0131d\u0131r. Ancak gebeli\u011fin belirli haftalar\u0131nda yap\u0131lan tetkikler sonucunda, bebekte bir sorun varsa ve bu sorun \u00f6m\u00fcr boyu s\u00fcrecek nitelikteyse, anne ya da baba gebeli\u011fi sonland\u0131rma karar\u0131 alabiliyor.<\/p>\n<p>Yasal olarak ise gebeli\u011fin 10. Haftas\u0131na kadar anne ve baban\u0131n izni ile gebelik sonland\u0131r\u0131labiliyor. Ancak 10. Haftadan sonra ancak doktor karar\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak gebelik sonland\u0131rma i\u015flemi ger\u00e7ekle\u015ftirilebiliyor. Tabi ki bu i\u015flemin de bir s\u0131n\u0131r\u0131 var. E\u011fer bebek 6 ayl\u0131k olmu\u015fsa, fiziksel olarak da k\u00fcrtaj i\u015flemi yap\u0131lam\u0131yor.<\/p>\n<p>Down sendromu ise yap\u0131lan t\u00fcm testlere ra\u011fmen, ancak do\u011fumdan sonra netlik kazanan bir yap\u0131da. Asl\u0131nda net olarak do\u011fumdan \u00f6nce baz\u0131 genetik testler yap\u0131larak, durumu netle\u015ftirmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. Ancak bu olduk\u00e7a pahal\u0131 bir i\u015flem. Annenin kolundan al\u0131nan kan \u00f6rne\u011fi Amerika\u2019ya g\u00f6nderiliyor ve sonu\u00e7larda yine ayn\u0131 \u00fclkedeki laboratuvarlardan geliyor. \u015eimdilik bu i\u015flemi sa\u011fl\u0131k sigortas\u0131 kar\u015f\u0131lam\u0131yor ve pahal\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in de bir\u00e7ok aile taraf\u0131ndan tercih edilmiyor.<\/p>\n<p>Down sendromu gebelik sonland\u0131rma i\u015flemi m\u00fcmk\u00fcn g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" alt=\"\" src=\"https:\/\/ebcdn.azureedge.net\/images\/hamilelik.jpg\" style=\"height:467px; width:700px\"><\/p>\n<h2><strong>Hamilelikte Down Sendromu Testi Nas\u0131l Yap\u0131l\u0131r?<\/strong><\/h2>\n<p>\u0130kili ve \u00fc\u00e7l\u00fc tarama testleri, en bilinen sendrom testlerindendir. Bunun yan\u0131 s\u0131ra ense kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131 testi de sendromu belirlemeye y\u00f6nelik olarak yap\u0131lan bir testtir. Hamilelikte down sendromu testi, gebeli\u011fin 11. Haftas\u0131ndan itibaren yap\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Tarama testleri ve ense kal\u0131nl\u0131\u011f\u0131 testinin yan\u0131 s\u0131ra ultrason taramas\u0131 da yap\u0131l\u0131yor. Nedeni ise tek ba\u015f\u0131na bu testlerin hi\u00e7 birisi, net bir sonu\u00e7 vermiyor. T\u00fcm bu testlerden sonra bile kesin sonu\u00e7 elde edilemiyor. Ancak y\u00fcksek oranda down sendromu olabilece\u011fi ihtimali ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<h2><strong>\u0130kiz Olan Bebeklerde ise Ayr\u0131ca Ba\u015fka Testler de Uygulan\u0131yor.<\/strong><\/h2>\n<p>Bir di\u011fer test y\u00f6ntemi de amniyosentez ad\u0131 verilen y\u00f6ntemdir. Annenin karn\u0131na i\u011fne yard\u0131m\u0131 ile giriliyor ve bebe\u011fin bulundu\u011fu ortamdan s\u0131v\u0131 \u00f6rne\u011fi al\u0131n\u0131yor. bebek anne karn\u0131nda oldu\u011fu s\u00fcre i\u00e7erisinde plesenta ad\u0131 verilen s\u0131v\u0131ya, kendi par\u00e7as\u0131n\u0131 b\u0131rak\u0131yor. Buradan al\u0131nan \u00f6rnek sayesinde de bebe\u011fin durumu hakk\u0131nda bilgi al\u0131nabiliyor.<\/p>\n<p><strong>Ancak bu testin dezavantajlar\u0131 <\/strong>var. Anne karn\u0131na sokulan i\u011fnenin, anneye ve bebe\u011fe zarar\u0131 olabiliyor. Zaten bu risk hakk\u0131nda doktor, anneyi bilgilendiriyor.<\/p>\n<p>Down sendromu ka\u00e7 ya\u015f\u0131nda belli olur<\/p>\n<p>Gebeli\u011fin 11. Haftas\u0131ndan sonra yap\u0131lan testlerde y\u00fcksek ihtimalle sendromun olup olmad\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131labiliyor. Ayr\u0131ca yeni do\u011fan bebeklerin fizyolojik \u00f6zelliklerinden de sendrom tan\u0131mlanabiliyor.<\/p>\n<p>Down sendromu ka\u00e7 ya\u015f\u0131nda belli olur sorusuna verebilece\u011fimiz cevap, do\u011fumdan sonra ilk hafta ve do\u011fum \u00f6ncesi olabilir.<\/p>\n<h2><img decoding=\"async\" alt=\"\" src=\"https:\/\/ebcdn.azureedge.net\/images\/down-sendromu-sebepleri.jpeg\" style=\"height:400px; width:600px\"><\/h2>\n<h2><strong>Ya\u015fa G\u00f6re Down Sendromu Oranlar\u0131<\/strong><\/h2>\n<p>Son zamanlarda \u00f6zellikle b\u00fcy\u00fck \u015fehirlerde yayg\u0131n olan hastal\u0131klar, hem anne sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131, hem de bebek sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 etkiliyor. Ya\u015fa g\u00f6re down sendromu oranlar\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, g\u00f6r\u00fcld\u00fc ki 35 ya\u015f \u00fczeri anne adaylar\u0131nda, sendromun olu\u015fma oran\u0131 daha fazlad\u0131r.<\/p>\n<p>Normalde \u00fclkemizde her 700 bebekten bir tanesi, sendroma sahip olarak do\u011fuyor. Asl\u0131nda bu oran, n\u00fcfus yo\u011funlu\u011funa bak\u0131lacak olursa, olduk\u00e7a y\u00fcksektir.<\/p>\n<p>D\u00fcnya genelinde ise her 800 do\u011fumdan bir tanesinde bebekler, down sendromu olarak d\u00fcnyaya geliyor.<\/p>\n<p>\u015eu anda d\u00fcnya genelinde 6 milyon ki\u015fi down sendromuna sahiptir. \u00dclkemizde ise 100 binin \u00fczerinde down sendromlu birey oldu\u011fu tahmin ediliyor. Sizlere vermi\u015f oldu\u011fumuz bu rakamlar g\u00fcncel rakamlard\u0131r.<\/p>\n<p><em>Sigara kullan\u0131m\u0131 ve stres fakt\u00f6r\u00fc, <\/em>genetik olarak meydana gelen hastal\u0131klar\u0131 da art\u0131r\u0131yor. 35 ya\u015f \u00fczeri ve sigara kullanan kad\u0131nlar\u0131n gebeli\u011findeki risk oran\u0131 2 kat art\u0131yor. Ayr\u0131ca streste de ayn\u0131 orandan s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>Yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarda, d\u00fcnya genelinde son 38 y\u0131lda down sendromu olarak do\u011fan bebeklerde, %31\u2019lik bir art\u0131\u015f oldu\u011fu kaydedildi.<\/p>\n<p>Anne ve baba adaylar\u0131n\u0131n ya\u015f\u0131 artt\u0131k\u00e7a risk oran\u0131 da art\u0131yor. Ayr\u0131ca daha \u00f6nce sendroma sahip olarak do\u011fmu\u015f bebe\u011fi olan anne ve babalar\u0131n da risk oran\u0131 hayli fazlad\u0131r.<\/p>\n<p>Sendroma sahip olarak do\u011fan bebeklerin %35\u2019i miyop olarak d\u00fcnyaya geliyor. Bu ve benzeri di\u011fer fiziksel kusurlarda yeni do\u011fan bebeklerde g\u00f6r\u00fclebiliyor.<\/p>\n<h2><strong>Peki ama Ne Yapmal\u0131?<\/strong><\/h2>\n<p>Sendroma sahip olarak do\u011fan bebeklere \u00f6zel bak\u0131m ve e\u011fitim programlar\u0131n\u0131n uygulanmas\u0131 gerekiyor. Zaten d\u00fcnya genelinde ve \u00fclkemizde bu konuda \u00e7al\u0131\u015fmalar yapan, dernekler ve \u00f6zel e\u011fitim kurular\u0131 var.<\/p>\n<p>Bu dernekler ayn\u0131 zamanda anne ve babalar\u0131 da bilin\u00e7lendiriyor. Ya\u015f ilerledik\u00e7e ger\u00e7ekle\u015fen do\u011fumlarda risk oran\u0131 fazla oldu\u011fu i\u00e7in anne ve baba adaylar\u0131n\u0131n bu konuda bilin\u00e7lendirilmesi gerekiyor.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle yayg\u0131n olarak g\u00f6r\u00fclen psikolojik rahats\u0131zl\u0131klardan bir tanesi de depresyondur. Kad\u0131nlarda bu hastal\u0131\u011f\u0131n g\u00f6r\u00fclme s\u0131kl\u0131\u011f\u0131 daha fazlad\u0131r. \u0130\u00e7inde ya\u015fan\u0131lan ko\u015fullardan dolay\u0131, kad\u0131nlar psikolojik olarak daha hassas oluyorlar ve depresyon g\u00f6r\u00fclme riski, bu y\u00fczden kad\u0131nlarda daha fazla olabiliyor.<\/p>\n<p>Anneden kaynakl\u0131 psikolojik hastal\u0131klar, bebe\u011fe de ge\u00e7ebiliyor. Down sendromuna sahip olarak do\u011fan \u00e7ocuklar\u0131n %11 kadar\u0131nda depresyon g\u00f6r\u00fclebiliyor.<\/p>\n<p>Ayr\u0131ca, %12 oran\u0131nda da sendroma sahip olan bireylerde ileride g\u00f6r\u00fclmek \u00fczere anksiyete bozukluklar g\u00f6r\u00fclebiliyor.<\/p>\n<p>Anne ve baba adaylar\u0131n\u0131n bilin\u00e7lendirilmesi ad\u0131na, dernekler ve bas\u0131n kanal\u0131yla gerekli bilgiler veriliyor. \u0130leri ya\u015flarda \u00e7ocuk sahibi olman\u0131n yaln\u0131zca, down sendromu ile sonu\u00e7lanan olumsuzluklar\u0131 bulunmuyor.<\/p>\n<p>Bunun yan\u0131 s\u0131r<strong>a Otizm ve sakat do\u011fma <\/strong>gibi ba\u015fka olumsuz taraflar\u0131 da bulunuyor. \u0130lerleyen zamanlarda yani bebek do\u011fduktan sonra zihinsel sorunlar\u0131 da g\u00f6rmek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/p>\n<p>\u0130leri ya\u015flarda gebeli\u011fin olumsuz sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n yan\u0131 s\u0131ra, akraba evliliklerinde de benzer sorunlar ile kar\u015f\u0131la\u015f\u0131labiliyor.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00dclkemizde her 700 do\u011fumdan bir tanesi down sendromu olarak ger\u00e7ekle\u015fiyor. Son zamanlarda T\u00fcrkiye\u2019de down sendromu olumlu kar\u015f\u0131lan\u0131yor diyebiliriz. Sendrom ile ilgili eskiden bu kadar fark\u0131ndal\u0131k yoktu ve aileler, bebeklerinin sahip&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":-1,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[86],"tags":[13,12],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/351"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=351"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/351\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2161,"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/351\/revisions\/2161"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=351"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=351"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.evdekibakicim.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=351"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}